De Vuurberg
Home Milieu & Energie Gezondheid & Wetenschap Duurzaam Bouwen Photo Gallery
Geologie & Reizen Landbouw & Voeding Natuurbescherming Eilanden Geo-educatie



Kite trekt vrachtschip

Tekst: Annemieke van Roekel
© De Vuurberg 2009

Een ingenieus idee. Bevestig een grote vlieger aan een schip en bespaar hiermee op stookolie. Dit idee, dat opkwam in het brein van de toen vijftienjarige Stephan Wrage, is nu werkelijkheid geworden. Wrage is inmiddels directeur van het Duitse bedrijf SkySails, dat de kite als commerciële toepassing voor de zeescheepvaart heeft ontwikkeld. Het concept van het ‘kitesurfende’ schip is op drie vrachtschepen van verschillende rederijen uitgeprobeerd, met succes.


© Skysails

Vrachtschip met volautomatische kite © Skysails



In optimale windcondities kan tot de helft van de kracht van de machine worden vervangen door windkracht, is de ervaring die is opgedaan bij een van de drie testschepen, de Beaufort van rederij Briese Schiffahrt. De kite, die maar liefst een oppervlakte heeft van 160 vierkante meter, is bevestigd aan de boeg van het schip. Het hele systeem bestaat uit drie onderdelen: de kite zelf, de besturingseenheid en een start- en landingssysteem. Onafhankelijk van de weersomstandigheden kan de kite in de lucht blijven, maar hij geeft het meeste rendement als tussen, in zeiltermen, ‘voor de wind’ en ‘halve wind’ wordt gezeild. De wind komt dan schuin van achteren.

De kite staat veel hoger in de lucht dan de zeilen van een groot zeilschip en dat heeft zo zijn voordelen. Op grote hoogte is de windsnelheid ook hoger, en de trekkracht neemt nog sterker toe. Datzelfde principe geldt voor windturbines die elektriciteit opwekken. Als de wind dubbel zo hard waait, is de elektriciteitsopbrengst het achtvoudige. De gondel die onder de vlieger hangt bevat een meetsysteem dat de windrichting en –snelheid meet. Met die gegevens wordt de positie van de vlieger voortdurend bijgesteld door aan de twee lijnen te trekken die aan de kite bevestigd zijn.

Zeeschepen zoals olietankers en containerschepen kunnen zo hun voordeel doen met gratis windenergie. Met een tweede testschip, de Beluga SkySails, dat dit voorjaar van Duitsland naar Venezuela is gevaren, werd volgens de kapitein 1500 dollar per dag aan brandstof bespaard. Dat bedrag geeft al aan wat een olieslurpers zeeschepen zijn. Als de proeffase is afgerond wil de rederij het schip gaan uitrusten met een kite die dubbel zo groot is als de proefversie, namelijk 320 vierkante meter. Hiermee kan nog meer brandstof bespaard worden.

Vrachtschepen zijn grootverbruikers van stookolie, dat qua samenstelling veel vuiler is dan diesel. Naast de industrie, het wegverkeer en de luchtvaart is de scheepvaart in belangrijke mate verantwoordelijk voor de uitstoot van emissies, zoals kooldioxide en zwavel, dat tot verzuring en de vorming van fijnstof leidt. Volgens Stichting De Noordzee moet behalve besparing op brandstof – waar het varen met een kite een goed voorbeeld van is - ook gewerkt worden aan het gebruik van schonere brandstoffen. De organisatie, die zichzelf beschouwd als ‘advocaat van de Noordzee’, was dit voorjaar in Londen betrokken bij de herziening van het Marpol-verdrag.

In het Marpol-verdrag zijn internationale afspraken over emissies door vrachtschepen vastgelegd. In de herziene versie is bepaald dat de komende vier jaar de zwavelemissies in stookolie met ongeveer een derde moeten dalen. Dan is de norm nog steeds 3500 keer hoger dan de norm voor het wegverkeer. Tot 2020 moet die norm verder dalen tot 500 keer de norm voor het wegverkeer. Oliemaatschappijen hebben in die periode de tijd het productieproces in hun raffinaderijen aan te passen.


© Annemieke van Roekel, 2008. Niets van deze website mag worden vermenigvuldigd of openbaar gemaakt door middel van druk, microfilm, fotokopie, plaatsing van teksten en/of afbeeldingen op andere websites of op welke wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur en de betreffende tijdschriftredacties.
Laatste wijziging: 11 mei 2009
[home] [top] [contact] [disclaimer]